Broden bieken en hamburgers brieden

Taal leeft en ontwikkelt. Dat zie je aan alle woorden die ontstaan tijdens de huidige coronacrisis. Werkwoorden zijn ook onderhevig aan verandering. Sterke vormen zoals bieken en brieden zijn uit onze taal verdwenen en het is de vraag of andere sterke werkwoorden op de lange termijn
blijven bestaan.

Bron
NU.nl Zijn de sterke werkwoorden in het Nederlands op weg naar uitsterving?

Woordenschat
sterk werkwoord - onregelmatig werkwoord - doen wat God verboden heeft - je handen wassen in onschuld - de klinkerverandering - ingenieus - analoog aan - op de wip zitten - de ketenen - de traditie - de systematiek

Leerdoel
Ik kan voorbeelden van taalverandering geven en uitleggen waardoor ze ontstaan.

Opdracht 1
1. Wat is het thema van de tekst?
2. Wat is de hoofdgedachte?
3. De tekst telt 16 alinea´s. Noteer van de even nummers de kern in één zin.

Opdracht 2
1. Wat kenmerkt een zwak werkwoord?
2. Wat kenmerkt een onregelmatig werkwoord?
3. Wat kenmerkt een sterk werkwoord?
4. Wat is een mogelijke verklaring voor het ontstaan van de uitgangen -de en -te?
5. Wat bedoelde de filosoof Wittgenstein met de metafoor van de stad en de straten?
6. Wat bedoelt taalkundige Van der Horst met de uitdrukking ´rammelen aan de ketenen der traditie´?
7. Wat is de relatie van het Nederlands en het Zuid-Afrikaans?
8. Hoe komt het dat het Zuid-Afrikaans vrijwel geen sterke werkwoorden kent?

Opdracht 3
Vat de tekst samen in een woordweb of een mindmap.

Populaire posts van deze blog

Geld voor het oprapen

In Amsterdam worden prullenbakken vaak opengebroken door mensen die statiegeldflesjes en -blikjes verzamelen. Dit zorgt voor veel zwerfafval en overlast in de stad. In deze tekst worden verschillende oplossingen besproken om dit probleem aan te pakken. Het Parool | Lezers over opengebroken prullenbakken in Amsterdam: ‘In Berlijn en Kopenhagen is deze oplossing al heel normaal’ Leerdoel Je kunt verschillende oplossingen noemen voor het probleem van opengebroken prullenbakken in Amsterdam. Woordenschat grootwinkelbedrijven, exploiteren, initiatief, memo Opdrachten 1. Vat de oplossingen in de tekst samen. 2. Bespreek met anderen welk van deze oplossingen naar jullie verwachting het beste zal werken. Beargumenteer waarom je dat denkt. 3. Bespreek met anderen of er nog andere oplossingen zijn.

Werkvorm op vrijdag: stiftgedicht

Een stiftgedicht is een creatieve manier om een gedicht te maken door woorden of zinnen uit een tekst te selecteren en de rest te ‘stiften’ (door te doorstrepen of met een kleur weg te vlakken). Hieronder vind je een stap-voor-stap uitleg over hoe je een stiftgedicht kunt maken. 1. Kies een tekst: Dit kan een krantenartikel, boek, tijdschrift, of zelfs een ander gedicht zijn. Het maakt niet uit wat voor soort tekst, zolang het maar voldoende woorden en zinnen bevat die je kunt gebruiken. 2. Lees de tekst door: Kijk of er woorden of zinnen in de tekst staan die je aanspreken of die een bepaalde emotie of beeld oproepen. Je hoeft niet elke zin te gebruiken, alleen de woorden die je interessant vindt. 3. Markeer de woorden: Terwijl je door de tekst leest, markeer je de woorden of zinnen die je wilt gebruiken. Dit kunnen woorden zijn die een gedicht laten ontstaan, of woorden die een interessante betekenis samenvoegen. 4. Stift de rest van de tekst: Gebruik een stift om de re...

Boem en het is uit met vuurwerk

Elk jaar leidt consumentenvuurwerk tot veel discussie vanwege de schade, verwondingen en overlast die het veroorzaakt. Nu er een meerderheid in de Tweede Kamer voor een landelijk vuurwerkverbod is, lijken de regels te gaan veranderen. Voorstanders benadrukken de veiligheid en duidelijkheid die een verbod biedt, terwijl tegenstanders vrezen voor illegale handel en het verlies van een geliefde traditie. Kies een artikel over de redenen voor een vuurwerkverbod. Leerdoel Je kunt argumenten voor en tegen een vuurwerkverbod bespreken. Woordenschat handhaven, roependen in de woestijn, federatie, portefeuillehouder, maatschappelijke prijs, democratie, vrijheid van meningsuiting. Opdracht 1. Vat de argumenten voor en tegen in de tekst samen. 2. Bespreek met anderen welke argumenten er mogelijk nog meer zijn. 3. Schrijf kort je eigen standpunt op. Beargumenteer met goede argumenten voor je standpunt en en ga in op de argumentatie van andere standpunten.

MNMweek

Zoeken in deze blog