MNMweek

De fatbike is omstreden. Nog altijd is er discussie of we de fatbike niet aan banden moeten leggen. In een opinie in Het Parool betoogt filosoof Dirk-Jan Laan dat het hier niet alleen gaat over fietsen, maar vooral over hoe een samenleving is georganiseerd en wat er gebeurt als iets dat systeem verstoort. Het Parool|  Opinie: ‘De fatbike wordt gezien als een ongewenste nieuwkomer, maar we moeten die wrijving verwelkomen’ Leerdoel   Je leert de tekst kritisch te begrijpen door de hoofdgedachte te herkennen, standpunten te onderzoeken en na te denken over de vraag of “wrijving” in de samenleving positief of negatief kan zijn. Woordenschat   wrijving, buitelen, verbijsterend, autolobby, genormeerd, inkapselen, aannames, forensen, impliceert, conformeren, onstuitbare, publieke sfeer, decadente, wrijvingsloos, verfoeien Vragen over de tekst 1. Wat is volgens de schrijver de algemene mening over fatbikes in de media en politiek? 2. Waarom vindt de auteur dat de irritatie over f...

Op 1 mei werd ook dit jaar overal de dag van de arbeid gevierd. In veel landen is het een wettelijke vrije dag, anders dan in Nederland, omdat daar veel strijd is geleverd om te komen tot duidelijke rechten en goede arbeidsomstandigheden voor werknemers.  De Volkskrant|Opinie: Pas als we stoppen met werken, kunnen we begrijpen waarom we het doen   Leerdoel   Je kunt uitleggen hoe het systeem volgens de schrijver anders kan worden georganiseerd. Woordenschat   levensonderhoud, aanzienlijk, vermogen, structureel, opbrengsten, gemeenschappen, kapitaalbezitters, geherinvesteerd, aandeelhouders, dividend,  loonontwikkeling, winstdeling, efficiëntie, innovatie, utopisch, coöperatiegroep, collectief eigenaarschap Vragen over de tekst 1. Waarom stelt de schrijver de vraag waarom we eigenlijk werken? 2. Wat bedoelt de auteur met dat een deel van arbeid naar “kapitaalbezitters” gaat? 3. Hoe was de relatie tussen werk en levensonderhoud vroeger volgens de tekst? 4. Wat is ...

Olie speelt al meer dan honderd jaar een belangrijke rol in de wereld. Auto’s, vliegtuigen, fabrieken en legers zijn er afhankelijk van. De ontstane afhankelijkheid maakt het moeilijk om over te stappen op duurzame energie. De invloed van politiek, oorlogen en technologische ontwikkelingen op het wereldwijde energiegebruik is enorm. Trouw |  Het alternatief voor olie is er allang: duurzame energie. Maar waarom is het zo moeilijk om daarop over te stappen? Leerdoel  Je kunt uitleggen waarom de wereld nog steeds sterk afhankelijk is van olie en welke uitdagingen en kansen er zijn bij de overstap naar duurzame energie.  Woordenschat instabiele, hernieuwbare energie, energiemix, acute exponentieel, wereldeconomie, strategische waarde, geopolitieke, gezaghebbende, kiem, coup, meedogenloos, ayatollahs, maakindustrie, fossiele brandstoffen, defensiesector, broeikasgassen,  distributie, ideologie, verduurzaming, transitie, moreel appèl Vragen over de tekst 1. Waarom vond pre...

Het klimaat in Europa verandert snel. De temperaturen stijgen, winters worden milder en extreme weersomstandigheden zoals droogte, hitte en overstromingen komen vaker voor. De gevolgen zijn nu al merkbaar en zijn ingrijpend voor natuur en mens.  De Volkskrant|  De winter verdwijnt uit Europa, blijkt uit nieuw rapport, en hittestress is nu ook een Scandinavisch fenomeen Leerdoel Je kunt uitleggen wat de oorzaken en gevolgen van klimaatverandering in Europa zijn.  Woordenschat grimmig, andermaal, gewichtig, contreien, grillige, sensoren, decennium, factoren, academische, voorbode, gletsjers, gezichtsbedrog, etmaal, hittestress, gevoelshitte, koudestress, zeespiegel, netto, dampkring Vragen over de tekst 1. Waarom warmt Europa sneller op dan het wereldgemiddelde? 2. Welke rol spelen sneeuw en ijs bij het afremmen van klimaatverandering in Europa? 3. Wat wordt bedoeld met de term ‘hittestress’? 4. Hoe zijn de rivierstanden in Europa de afgelopen jaren veranderd? 5. Waarom...

Steeds vaker hoor je dat kunstmatige intelligentie (AI) banen kan overnemen. Vooral starters zouden hierdoor minder kansen krijgen op de arbeidsmarkt. Maar klopt dat eigenlijk wel?  NOS | Een 'banenbloedbad' voor starts door AI. Geen paniek, zeggen economen Leerdoel Je kunt uitleggen waarom er vrees bestaat voor verlies van startersbanen door AI Woordenschat   banenbloedbad, starters, definitief, risicogroep, inschatting, alarmerende, apocalyptisch, elimineren, ontwikkeling, afname, arbeidsmarktonderzoeksbureau, zogenoemde, dienstverlening, advocatuur, consultancy, softwareontwikkeling, redenering, bedreiging, innovatie, theoretisch opgeleide, vooruitzicht, desondanks, conclusies, naweeën, coronapandemie, personeelstekorten, hoogleraar, impact, technologische ontwikkelingen, analisten, afnemende vraag, theorie, praktijk, potentie, daadwerkelijke, meegewogen, inzet, zondebok, ontslagrondes, narratieven, beïnvloeden, doemscenario’s, kunstmatige intelligentie, productiviteitsgroe...

Onderzoek leert hoe verschillende soorten makaken samenwerken. De onderzoekers vergelijken apen die op verschillende manieren samenleven en kijken hoe hun samenwerking verloop.  De Volkskrant | Makaken die leven in een autoritaire, strikt hiër­archische groep werken beter samen dan soortgenoten in een omgeving van gelijkheid   Leerdoel   Je kunt uitleggen wat de onderzoekers leren over de makaken en wat we daar uit kunnen leren over samenwerking.  Woordenschat   autoritaire, hiërarchische, egalitaire, despotisme, gedragsbiologen, ingenieus, afstemmen, wederkerigheid, profijt, contra-intuïtief, connotatie, altruïsme, generositeit, evolutionair, nepotisme, verbondjes Vragen over de tekst 1. Wat ontdekten de Utrechtse onderzoekers over samenwerking bij makaken in hiërarchische groepen? 2. Hoe verschilt het gedrag van makaken in sterk hiërarchische groepen van dat in egalitaire groepen? 3. Welke rol speelt rangorde bij de toegang tot voedsel en voortplantingskansen?...

Het planetenstelsel TRAPPIST-1 is een van de meest bijzondere ontdekkingen in de moderne sterrenkunde. Rond een kleine rode dwergster draaien zeven rotsachtige planeten, waarvan meerdere in de zogenaamde bewoonbare zone liggen. Dit maakt het systeem een belangrijke plek voor onderzoek naar de mogelijkheid van leven buiten de aarde. NOS op 3| Is dit de ruimte-ontdekking van de eeuw?  Leerdoel  Je kunt uitleggen waarom het kansrijk wordt gevonden bij TRAPPIST-1 of een vergelijkbaar planetenstelsel leven aan te treffen.  Woordenschat   aardeachtig, broedplaats, planetenstelsel, atmosfeer, oase, bewoonbare zone, kosmisch, heilige graal Vragen over de video 1. Waaruit bestaat het planetenstelsel van TRAPPIST-1? 2. Wat zijn kenmerken van de rode dwerg in dit planetenstelsel? 3. Waarom is TRAPPIST-1 een heilige graal? 4. Waarom is TRAPPIST-1 een kosmisch kroonjuweel? 5. Waarom is TRAPPIST-1 een astronomische jackpot? 6. Waarom is het extra interessant dat TRAPPIST-1 ee...