MNMweek

Olie speelt al meer dan honderd jaar een belangrijke rol in de wereld. Auto’s, vliegtuigen, fabrieken en legers zijn er afhankelijk van. De ontstane afhankelijkheid maakt het moeilijk om over te stappen op duurzame energie. De invloed van politiek, oorlogen en technologische ontwikkelingen op het wereldwijde energiegebruik is enorm. Trouw |  Het alternatief voor olie is er allang: duurzame energie. Maar waarom is het zo moeilijk om daarop over te stappen? Leerdoel  Je kunt uitleggen waarom de wereld nog steeds sterk afhankelijk is van olie en welke uitdagingen en kansen er zijn bij de overstap naar duurzame energie.  Woordenschat instabiele, hernieuwbare energie, energiemix, acute exponentieel, wereldeconomie, strategische waarde, geopolitieke, gezaghebbende, kiem, coup, meedogenloos, ayatollahs, maakindustrie, fossiele brandstoffen, defensiesector, broeikasgassen,  distributie, ideologie, verduurzaming, transitie, moreel appèl Vragen over de tekst 1. Waarom vond pre...

Het klimaat in Europa verandert snel. De temperaturen stijgen, winters worden milder en extreme weersomstandigheden zoals droogte, hitte en overstromingen komen vaker voor. De gevolgen zijn nu al merkbaar en zijn ingrijpend voor natuur en mens.  De Volkskrant|  De winter verdwijnt uit Europa, blijkt uit nieuw rapport, en hittestress is nu ook een Scandinavisch fenomeen Leerdoel Je kunt uitleggen wat de oorzaken en gevolgen van klimaatverandering in Europa zijn.  Woordenschat grimmig, andermaal, gewichtig, contreien, grillige, sensoren, decennium, factoren, academische, voorbode, gletsjers, gezichtsbedrog, etmaal, hittestress, gevoelshitte, koudestress, zeespiegel, netto, dampkring Vragen over de tekst 1. Waarom warmt Europa sneller op dan het wereldgemiddelde? 2. Welke rol spelen sneeuw en ijs bij het afremmen van klimaatverandering in Europa? 3. Wat wordt bedoeld met de term ‘hittestress’? 4. Hoe zijn de rivierstanden in Europa de afgelopen jaren veranderd? 5. Waarom...

Steeds vaker hoor je dat kunstmatige intelligentie (AI) banen kan overnemen. Vooral starters zouden hierdoor minder kansen krijgen op de arbeidsmarkt. Maar klopt dat eigenlijk wel?  NOS | Een 'banenbloedbad' voor starts door AI. Geen paniek, zeggen economen Leerdoel Je kunt uitleggen waarom er vrees bestaat voor verlies van startersbanen door AI Woordenschat   banenbloedbad, starters, definitief, risicogroep, inschatting, alarmerende, apocalyptisch, elimineren, ontwikkeling, afname, arbeidsmarktonderzoeksbureau, zogenoemde, dienstverlening, advocatuur, consultancy, softwareontwikkeling, redenering, bedreiging, innovatie, theoretisch opgeleide, vooruitzicht, desondanks, conclusies, naweeën, coronapandemie, personeelstekorten, hoogleraar, impact, technologische ontwikkelingen, analisten, afnemende vraag, theorie, praktijk, potentie, daadwerkelijke, meegewogen, inzet, zondebok, ontslagrondes, narratieven, beïnvloeden, doemscenario’s, kunstmatige intelligentie, productiviteitsgroe...

Onderzoek leert hoe verschillende soorten makaken samenwerken. De onderzoekers vergelijken apen die op verschillende manieren samenleven en kijken hoe hun samenwerking verloop.  De Volkskrant | Makaken die leven in een autoritaire, strikt hiër­archische groep werken beter samen dan soortgenoten in een omgeving van gelijkheid   Leerdoel   Je kunt uitleggen wat de onderzoekers leren over de makaken en wat we daar uit kunnen leren over samenwerking.  Woordenschat   autoritaire, hiërarchische, egalitaire, despotisme, gedragsbiologen, ingenieus, afstemmen, wederkerigheid, profijt, contra-intuïtief, connotatie, altruïsme, generositeit, evolutionair, nepotisme, verbondjes Vragen over de tekst 1. Wat ontdekten de Utrechtse onderzoekers over samenwerking bij makaken in hiërarchische groepen? 2. Hoe verschilt het gedrag van makaken in sterk hiërarchische groepen van dat in egalitaire groepen? 3. Welke rol speelt rangorde bij de toegang tot voedsel en voortplantingskansen?...

Het planetenstelsel TRAPPIST-1 is een van de meest bijzondere ontdekkingen in de moderne sterrenkunde. Rond een kleine rode dwergster draaien zeven rotsachtige planeten, waarvan meerdere in de zogenaamde bewoonbare zone liggen. Dit maakt het systeem een belangrijke plek voor onderzoek naar de mogelijkheid van leven buiten de aarde. NOS op 3| Is dit de ruimte-ontdekking van de eeuw?  Leerdoel  Je kunt uitleggen waarom het kansrijk wordt gevonden bij TRAPPIST-1 of een vergelijkbaar planetenstelsel leven aan te treffen.  Woordenschat   aardeachtig, broedplaats, planetenstelsel, atmosfeer, oase, bewoonbare zone, kosmisch, heilige graal Vragen over de video 1. Waaruit bestaat het planetenstelsel van TRAPPIST-1? 2. Wat zijn kenmerken van de rode dwerg in dit planetenstelsel? 3. Waarom is TRAPPIST-1 een heilige graal? 4. Waarom is TRAPPIST-1 een kosmisch kroonjuweel? 5. Waarom is TRAPPIST-1 een astronomische jackpot? 6. Waarom is het extra interessant dat TRAPPIST-1 ee...

Rondom looksmaxxing bestaat veel discussie. Regelmatig zijn bij (social) media voorbeelden te zien van hoe het kan doorschieten in een ongezonde obsessie versterkt door onrealistische schoonheidsidealen. In deze column lees je een heel eigen kijk op wat er in de discussies speelt.  Trouw| Stel je eens voor dat al die mensuren looksmaxxing worden besteed aan het oplossen van grote problemen Leerdoel   Je kunt de belangrijkste ideeën uit de column samenvatten en een beargumenteerde eigen reactie geven.  Woordenschat looksmaxxing, mensuren, column, optimaliseren, obsessief, subcultuur, manosphere, toxisch Vragen over de tekst 1. Wat wordt bedoeld met de term looksmaxxing in de tekst? 2. Waarom wordt looksmaxxing in de column kritisch bekeken? 3. Wat bedoelt de schrijver met “mensuren”? 4. Welke problemen zouden volgens de auteur beter aangepakt kunnen worden dan looksmaxxing?  5. Hoe beschrijft de column de invloed van sociale media op uiterlijk? 6. Wat is de rol van ...

In de wereldeconomie spelen bepaalde plekken een cruciale rol. Dit zijn knooppunten zoals zeestraten en kanalen waar veel handel doorheen gaat. Steeds meer wordt duidelijk wat economische gevolgen zijn als je ze politiek en militair inzet.  NOS | De flessenhalzen van de wereldeconomie Leerdoel   Je kunt uitleggen welke gevolgen het heeft als economische knooppunten worden verstoord. Woordenschat   flessenhalsgeopolitiek, knooppunten, wereldeconomie, zeestraten, infrastructuur, strategisch, maritiem, doorvoer, globalisering Vragen over de tekst   1. Waarom zijn zeestraten zoals de Straat van Hormuz zo belangrijk voor de wereldeconomie? 2. Wat gebeurt er met de olieprijs als een belangrijke doorgang zoals de Straat van Hormuz wordt geblokkeerd? 3. Hoeveel procent van de wereldhandel gaat over zee en waarom maakt dat deze routes zo kwetsbaar?  4. Welke rol speelt de Straat van Malakka voor China en waarom is die afhankelijkheid een risico?  5. Waarom bouwde Sa...