MNMweek

Ieder jaar organiseert UNESCO de wereldpoëziedag. Doel van de dag is om aandacht te besteden aan de kracht van poëzie om uitdrukking te geven aan wie je bent en welke waarden je belangrijk vindt. Ook wordt via deze dag aandacht gevraagd voor talen die in onbruik raken en mogelijk verdwijnen. UNESCO is een organisatie van de Verenigde Naties, die zich onder meer inzet voor dialoog tussen culturen via onderwijs, wetenschap en cultuur.   View this post on Instagram A post shared by Claire Ohlenschlager (@claire_ohl) Dicht met een van de onderstaande opdrachten over nieuws van vandaag.  Opdracht 1- Stiftgedicht Kies een interessant artikel. Schrijf een stiftgedicht. Dat doe je door in een artikel een aantal woorden over te houden en de andere weg te lakken. Je kiest de woorden zo, dat ze samen een klein gedicht vormen. Meer uitleg over stiftgedichten vind je op de website van Schrijven online . Voorbeelden van stiftgedichten vind je bijvoorbeeld op Instagram...

Soms blinken jonge schakers uit. Rameshbabu Praggnanandhaa bijvoorbeeld. Hij versloeg de wereldkampioen en iedereen wil weten hoe hij dat zo jong al kon. Bron  De Volkskrant  Wie is die schuchtere 16-jarige schaker die deze week plotseling van wereldkampioen Magnus Carlsen won? Woordenschat  heugelijke - schuchter - ogende - elitespelers - ontwapenende - veld - opmars - verlokkingen - kaliber - vertrouwen putten Leerdoel  Ik kan de belangrijkste informatie over Rameshbabu samenvatten. Opdracht 1 - Kernvragen Lees de tekst en schrijf de vijf belangrijkste vragen op die in de tekst aan bod komen.  Opdracht 2 - Kopjes Doe alsof er geen kopjes in de tekst staan. Bepaal zelf waar jij de kopjes zou zetten en bedenk voor die plekken goede kopjes. Leg uit waarom je op die plaatsen een kopje zou plaatsen en waarom je dat bepaalde kopje kiest. Opdracht 3 - Verslaggever Je mag voor tv of online in 30 seconden vertellen over deze bijzondere schaker. Lees de tekst ...

Nieuws in de klas heeft een aantal lessuggesties  gemaakt om te gebruiken bij het nieuws over de Olympische Winterspelen. In de lessuggesties komen verschillende begrippen aan de orde zoals metaforen in de sportjournalistiek, sport en gender en sport en politiek. Door de lessuggesties te koppelen aan het nieuws en de actualiteit worden de lessen betekenisvoller. Bekijk de lessuggesties

14 februari is het Valentijnsdag. Traditioneel de dag waarop heilige Sint Valentinus wordt herdacht, maar zijn gedenkdag is al lang overschaduwd door het commerciële feest Bronnen Bronnen Trouw  Op Valentijnsdag typt Lieke jouw liefdesbrief Woordenschat zieleroerselen - brace - verzuchtte - retro - twinkelen - ritueel - filosofeert - gimmick - duurzamer - in essentie - sessies - cynici - gefrankeerde - kettingreactie Metro Nieuws  Hoe muziek verliefdheid beïnvloedt Woordenschat katalysator - neurologisch - facetten - gemoedstoestand - composities - nostalgie - empathie - zwelgen Tubantia  Valentijnsdag wordt een dure grap: de bloemen zijn door hoge gasprijs straks niet te betalen Woordenschat in de buidel tasten - exorbitant - bij de gratie van - relatief - billenknijpen geblazen - capaciteit - constateren - profijt Leerdoel Ik kan de hoofdgedachte van de tekst toelichten. Opdracht 1 - 5w1h Lees een van de teksten en geef daarna antwoord op de 5w1h-vragen: wie, wat, waa...

Volgens onderzoeker Hans Luyten kun je de enorme chat-activiteit van jongeren niet los zien van hun leesvaardigheid. Hij vergeleek de samenhang van chatten en leesvaardigheid in verschillende landen. Het lezen van jongeren gaat gemiddeld genomen achteruit.  Bron  AD  Leesvaardigheid achteruit door chatten: ‘Zijn veel oppervlakkiger gaan lezen’ Woordenschat verbanden leggen - per definitie - de mate - opleidingsniveau - trend - keerzijde Leerdoel Ik kan uitleggen hoe de onderzoeker het verband heeft aangetoond. Opdracht 1 - Vragen 1. Wat wordt bedoeld met complexere teksten? 2. Wat wordt bedoeld met verbanden leggen? 3. Wat wordt bedoeld met oppervlakkig lezen? 4. Wat zijn volgens de onderzoeker belangrijke verschillen tussen chatberichten en teksten die we doorgaans lezen? 5. Waardoor is volgens de onderzoeker aangetoond dat chatten en leesgedrag samenhangen? 6. Wat zijn volgens de onderzoeker oplossingen? Opdracht 2 - Oorzaak-gevolg Lees de tekst (nog eens) door en geef ...

Je kunt je taal afzwakken zodat iets minder erg lijkt. Ook in de voedselindustrie doen we dat. Vooral als het om de consumptie van dieren gaat. Wakker Dier verzamelt jaarlijks voorbeelden van verhullend taalgebruik en maakt ze wereldkundig met een verkiezing. Lees in de tekst over de keuze van dit jaar. Bron AD Wakker Dier: Dit is het meest verhullende woord van gruwelijkheden in de visindustrie Woordenschat  eufemisme - helderheid scheppen - verhullende - geen rechtdoen aan - domweg - barbaars - couperen - romantisch beeld - het beestje bij de naam noemen - omstreden Leerdoel  Ik kan met voorbeelden uitleggen wat eufemismen zijn. Opdracht 1 - 5w1h Lees de tekst. Noteer daarna de vragen waarop de tekst antwoord geeft. Deze vragen hoeven niet letterlijk in de tekst te worden gesteld. Laat de vragen beginnen met wie, wat, waar, wanneer, waarom en hoe. Kies na het noteren van alle vragen wat de drie belangrijkste vragen zijn. Opdracht 2 - Eufemismen In de tekst wordt uitgelegd w...

Iedereen zoekt bij de beperkingen en lockdowns door covid zijn of haar weg om hier zo goed mogelijk mee om te gaan. In dagblad Trouw stond een reportage over een groep die alle ongemakken van zich af schreeuwt op het strand. "Krijsen aan zee" noemt de initiatiefnemer het. Bron  Trouw  Coronafrustratie? Deze mensen schreeuwen het er lekker uit aan zee Woordenschat sores - ritueel - onbarmhartige - expressie - fysiek - uitgelezen (moment) - jolijt - jolige - gruntend - briesend - jengelend - lammycoat - catharsis - zzp'ers - gevisualiseerd - aard - banale Leerdoel Ik kan uitleggen waarom het schreeuwen volgens de coach en de deelnemers werkt. Opdracht 1 - Vragen 1. Welke belangrijke informatie over het "krijsen aan zee" geeft de inleiding je nog niet? Beperk je bij het kiezen van de belangrijke informatie tot vier zaken. 2. Wat bedoelt de coach met de uitspraak dat het een ritueel is geworden? 3. Wat was voor haar de aanleiding om te gaan "krijsen aan zee...

Hiphop wint aan populariteit. En dat heeft behoorlijke invloed op kleding die jongeren dragen en de rol die straattaal speelt. Bron  NOS  Hiphop van Nederlandse bodem gaat dik Woordenschat gemanifesteerd - gage - bivakkeren - artistieke - rebelse - instituties Leerdoel Ik kan de oorzaken van de populariteit van hiphop toelichten. Opdracht 1 - 5w1h-vragen Vat de tekst samen in vragen naar wie, wat, waar, wanneer, waarom en hoe. Zorg dat alle belangrijke deelonderwerpen in je vragen voorkomen. Je hoeft de vragen niet te beantwoorden. Vergelijk daarna met een klasgenoot jullie vragen en bespreek kort de antwoorden. Opdracht 2 - Toets Vorm een viertal en stel met elkaar een toets van tien vragen samen. Zorg dat in de toets alle belangrijke zaken aan bod komen. Je kunt als je opdracht 1 hebt uitgevoerd gebruikmaken van die vragen. Opdracht 3 - Leenwoorden Het artikel is doorspekt met leenwoorden. Maak een overzicht en noteer achter elk leenwoord de betekenis.

We beginnen het nieuwe jaar traditiegetrouw met goede voornemens. Het is altijd spannend hoe lang ze meegaan in het nieuwe jaar. In het onderstaande artikel lees je tips van drie ervaringsdeskundigen en een expert hoe je de kans vergroot dat je echt werk maakt van je goede voornemens. Bron RTL Nieuws  Esther, Aäron en Indy hielden hun goede voornemens wél vol: 'Mijn lijf zei: klaar nu' Woordenschat versloffen - urgentie - intrinsieke - het roer omgooien - radicaal - eetpatroon - morbide - obees Leerdoel Ik kan toelichten hoe je goede voornemens waar kunt maken. Opdracht 1 - Redeneren en verklaren De drie geïnterviewden beredeneren waarom ze hun goede voornemens kozen. Ook verklaren ze waardoor het hun gelukt is om het voornemen te realiseren. Noteer voor alle drie in een schema met steekwoorden en pijlen de redenering en de verklaring die ze geven. Doe dat op de volgende manier: Keuze goede voornemen: ...  ➝ ... ➝ ... Waarmaken goede voornemen: ....  ➝ ... ➝ .... Opdracht...

Bron: Ricardo J. Reyes,   Wikicommons Het personage Q dat volgens de James Bond films bij de Britse geheime dienst zou werken, is door die dienst nu echt tot leven gewekt. De dienst MI16 heeft een vacature: een allesweter op het gebied van nieuwe technologieën. Wie het allemaal weet, mag solliciteren. In het diepste geheim. Bron RTL Nieuws  Spannend of toch suf? Britse geheime dienst MI6 zoekt echte 'Q' AD  Britse geheime dienst MI6 zoekt echte ‘Q’: ‘Je mag er met niemand over praten’ NOS   Functie 'Q' bestaat echt bij Britse geheime dienst, en ze zoeken personeel Woordenschat operationele - filteren - inlichtingendienst - innovatie - discretie - missie - toonaangevend Leerdoel Ik kan de kern van het nieuws over MI6 kort samenvatten op basis van de artikelen. Opdracht 1 - Vacaturetekst Schrijf een korte wervende vacaturetekst gericht op jongeren. Maak gebruik van de artikelen om de functie goed te omschrijven. Verdeel de informatie zo en maak gebruik van verschi...

Wetenschappers zijn er in geslaagd met geavanceerde technieken een eeuwenoude gesloten brief te lezen. Openen van zulke brieven kun je maar beter niet doen, daarvoor zijn ze te ingenieus dichtgemaakt. Om nieuwsgierige ogen te weren. Als je de brief opent zonder te weten hoe hij is gesloten, maak je hem ongewtijfeld kapot.  Bron Trouw   Hoe deze ongeopende brief uit 1697 eindelijk werd ontcijferd. ‘Onze blijheid toen het gelukt was, is niet te omschrijven’ Woordenschat de discipline - noeste arbeid - intrigerend - de sores Leerdoel Ik kan de gebruikte techniek uitleggen. Opdracht 1 - 5w1h Vat de tekst samen door de 5w1h-vragen te beantwoorden: wie, wat, waar, wanneer, waarom en hoe? Opdracht 2 - Journaal Je krijgt een halve minuut de tijd om als verslaggever in het journaal over dit nieuws te vertellen. Bedenk goed wat je gaat vertellen. Vertel een klasgenoot je verhaal en vraag je klasgenoot dat ook te doen. Geef elkaar feedback over de inhoud van de uitleg. Opdracht 3 - Emo...

Als het jaar bijna voorbij is, blikken media zoals kranten en tv vaak terug met een jaaroverzicht. Als je terugbladert op de website van MNMweek of in het archief of jaaroverzicht van nieuwswebsites is het moeilijk om te zeggen welk nieuwsfeit het belangrijkste was. In deze opdracht ga je met de klas hét nieuwswoord van het afgelopen jaar uitkiezen. Opdracht 1 Ga op zoek in het nieuws van het bijna afgelopen jaar. Je kiest drie nieuwsfeiten die jij belangrijk vindt. Je presenteert ze aan de klas en stelt bij elk nieuwsfeit een woord centraal.  Opdracht 2 Als iedereen zijn/haar nieuwswoorden top 3 heeft verteld aan de klas, kiezen jullie als klas wat de 3 belangrijkste nieuwswoorden waren van 2020. In de onderstaande opdracht vind je de deelopdrachten voor deze verkiezing. Opdracht 1 Doorzoek in duo's het nieuws van het afgelopen kalenderjaar. Maak evt. gebruik van media die al een jaaroverzicht hebben gepubliceerd. Maak een eigen lijst van de drie belangrijkste nieuwsfeiten me...

Taal leeft en ontwikkelt. Dat zie je aan alle woorden die ontstaan tijdens de huidige coronacrisis. Werkwoorden zijn ook onderhevig aan verandering. Sterke vormen zoals bieken en brieden zijn uit onze taal verdwenen en het is de vraag of andere sterke werkwoorden op de lange termijn  blijven bestaan. Bron NU.nl  Zijn de sterke werkwoorden in het Nederlands op weg naar uitsterving? Woordenschat sterk werkwoord - onregelmatig werkwoord - doen wat God verboden heeft - je handen wassen in onschuld - de klinkerverandering - ingenieus - analoog aan - op de wip zitten - de ketenen - de traditie - de systematiek Leerdoel Ik kan voorbeelden van taalverandering geven en uitleggen waardoor ze ontstaan. Opdracht 1 1. Wat is het thema van de tekst? 2. Wat is de hoofdgedachte? 3. De tekst telt 16 alinea´s. Noteer van de even nummers de kern in één zin. Opdracht 2 1. Wat kenmerkt een zwak werkwoord? 2. Wat kenmerkt een onregelmatig werkwoord? 3. Wat kenmerkt een sterk ...

Met de persconferenties over de coronamaatregelen en de intensieve kennismaking met gebarentaal wil iedereen weten hoe het zit. Wat is gebarentaal, is die overal ter wereld gelijk, is het een erkende taal etc.? Doventolk Irma Sluis maakte met anderen een aantal video´s waarin je antwoord op die vragen krijgt. Lees meer in het artikel Iedereen wil doventolk Irma spreken, ze neemt het heft in eigen hand   In het artikel vind je links naar de video´s.  Woordenschat  ▢ het heft in handen ▢ het medium ▢ auditief ▢ de grammatica ▢ de gebarenschat Leerdoel  ▢ Ik kan belangrijke kenmerken van gebarentaal benoemen Opdracht A Vragen Bekijk de verschillende video´s.  1. Waarom heeft elk land min of meer zijn eigen gebarentaal? 2. Waarom is er niet gekozen voor één internationale gebarentaal? 3. Wat zijn overeenkomsten tussen gesproken- en gebarentaal? 4. Waarom is het belangrijk dat gebarentaal een officieel erkende taal wordt? 5. Waarom zijn ondertiteling en gebarent...

In tijden van crises verlevendigt de taal. Lees in het artikel  Coronavocabulaire: 'Veel eendagsvliegen, maar anderhalvemetersamenleving blijft'  hoe het aantal nieuwe woorden in het Nederlands enorm toeneemt. Leerdoel   ▢ Ik kan uitleggen hoe in crises als de corona-pandemie nieuwe woorden ontstaan en een deel tot onze woordenschat blijft behoren  Opdrachten A Vragen 1. Waarom gebruiken we portmanteauwoorden (alinea 3)? 2. Wat wordt bedoeld met de metaforiek van medische woorden (alinea 6-7)? 3. Wat maakt dat veel nieuwe woorden vaak eendagsvliegen blijken te zijn? 4. Wat wordt bedoeld met doorzichtige woorden (alinea 11)? 5. Anderhalvemetersamenleving maakt grote kans om in de Van Dale terecht te komen. Kies uit het coronawoordenboek vier andere woorden waarvan je denkt dat ze zullen blijven. Leg bij elk van de vier uit waarom je dat denkt. 6. Welke kenmerken van de Nederlandse taal worden in de tekst genoemd? 7. Verklaar waarom juist in tijden va...

Jaarlijks is er één dag bijzondere aandacht voor de haiku. Deze dichtvorm heeft vele fans, die liefst alle dagen van het jaar haiku´s lezen en schrijven. Metro besteedde vorig jaar aandacht aan de haikudag met een interview met haiku-dichter Robin Kerkhof. Lees hun  tips voor het maken van haiku´s in het artikel  Hoera, het is internationale haikudag! Woordenschat   ▢ allitereren ▢ het stramien ▢ het sleutelwoord ▢ het sonnet ▢ de metafoor Leerdoel  ▢ Ik kan de belangrijkste kenmerken van de haiku noemen Opdracht A. Vragen 1. Geef een voorbeeld van speling van taal  (alinea 3) in de tekst. 2. Wat wordt bedoeld met zuchtklwine (alinea 4)? 3. Vul een synoniem in voor hooked (alinea 4). 4. Vul een synniem in voor  meditatief (alinea 8). 5. Wat trok Kerkhof aan in de haiku? 6. Het artikel eindigt met een aantal regels voor het schrijven van haiku´s. Welke regels las je al in de loop van de tekst? B. Haiku-uitleg Leg in de vorm van een haiku uit wat een haiku is...

Een grote groep kinderen blijft weg bij de tandarts. Dat heeft grote gevolgen volgens de tandartsen en moet worden gestopt. Lees wat zij willen in het artikel  'Honderdduizenden kinderen nog altijd niet naar tandarts' . Leerdoel ▢ Ik kan verbanden binnen een tekst uitleggen ▢ Ik kan verbanden tussen teksten en andere media uitleggen Opdracht 1. Waarvoor zijn tandartsen bang? 2. Wie moet volgens de tandartsen vooral actie ondernemen en wat moeten zij doen? 3. Waarom verwijst de tekst naar het AD (Algemeen Dagblad)? 4. Bekijk de video over niet kunnen slapen van de tandpijn. Leg het verband uit tussen deze video en het bericht over ´tandartsmijders´. 5. Bekijk de video over 6-jarigen. Leg het verband uit tussen deze video en het bericht over ´tandartsmijders´. 6. Bekijk de tekst (lees globaal) over gezondheid in Nederland. Leg het verband uit tussen deze video en het bericht over ´tandartsmijders´.

Met de enorme opkomst van series en streamingsdiensten moeten ondertitelaars heel veel werk leveren. Producenten betalen liefst niet teveel. En daarmee staat de kwaliteit onder druk. Veel beroepsondertitelaars zien met pijn toe hoe soms de raarste fouten voorkomen in ondertitelingen. Het is het gevolg van haastwerk. Lees meer over het vak van ondertitelaar in het artikel  Fouten in de ondertiteling op Netflix: 'Het is echt een vak' . Leerdoel ▢ Ik vat een tekst schematisch samen met oorzaken en gevolgen Opdracht 1. Maak een zo nauwkeurig mogelijk schema van de tekst met oorzaken en gevolgen. 2. Noem de uitdagingen waar ondertitelaars in hun werk voor staan.

Lees het artikel Deze gadget ´print´ make up op je huid . Beantwoord daarna de vragen. Woordenschat:  ▢ de imperfectie ▢ deponeren ▢ de fractie Leerdoel: ▢ Ik kan een (technische) instructie geven Opdracht: 1. Maak een schema van de instructie in de tekst. 2. Leg de instructie aan een klasgenoot uit en vraag om feedback. 3. Verbeter je schema waar nodig aan de hand van de feedback.

Veel ouders zijn inmiddels wel klaar met Fortnite. Ze zien veel nadelen van het spel. Om de speeltijd te beperken en te zorgen voor méér sociale contacten en huiswerktijd bedenken ze eigen oplossingen. Lees het artikel Zorgen bij ouders om verslavende game Fortnite: 'Doodmoe van die continue strijd' . Maak daarna de opdracht. Leerdoel:  ▢ Ik breng argumenten en oplossingen in kaart ▢ Ik vergelijk argumenten en oplossingen Opdracht: 1. Beschrijf kort de kern van het probleem in de tekst. 2. Maak een overzicht van argumenten in de tekst. 3. Maak een overzicht van oplossingen in de tekst. 4. Vergelijk en beoordeel argumenten en oplossingen in een kort betoog van 2-3 alinea´s.