Doorgaan naar hoofdcontent

Posts

Posts uit april, 2026 tonen

6 mei zijn we er weer

Een stap verder in de ontwikkeling van computers

Het is wat veel wetenschappers zouden willen bereiken: een computer die is uitgerust als ons brein. En dan liefst nog effectiever  en productiever. Ook professor Wilfried van der Wiel is ernaar op zoek.  AD| Kunstmatige intelligentie? Professor ontwikkelt chip die geïnspireerd is op ons eigen brein  Leerdoel   Je kunt uitleggen hoe de chip werkt en waarom deze anders is dan gewone computers. Woordenschat fundamenteel, spraakherkenning, koerswijziging, hardware, schakeling, real-time, patronen, analoge werking, knooppunten, neuronen, minuscuul, coderen, neurale netwerken, frequenties, opereren, interpreteren, sensoren Vragen over de tekst 1. Wat wil Van der Wiel met deze chip verbeteren in computers? 2. Waarom is het huidige gebruik van AI volgens de tekst een probleem voor energieverbruik? 3. Waarom is de chip van Van der Wiel bijzonder volgens de tekst? 4. Wat is het voordeel van de chip bij spraakherkenning? 5. Wat betekent het dat de chip “analoog” werkt? 6. Hoe l...

Kom niet aan mijn portie vlees

Het Voedingscentrum bracht een nieuw advies uit om minder vlees en kaas te eten en juist meer plantaardig te gaan eten. Het advies roept veel discussie op.  Een Vandaag | Is Schijf van Vijf-advies om meer plantaardig te eten betutteling? 'Vlees is ontzettend gevoelig thema' Leerdoel   Je leert kunt uitleggen wat het nieuwe advies inhoudt, waarom het wordt gegeven en waarom het bij veel mensen weerstand oproept. Woordenschat Schijf van Vijf, Voedingscentrum, peulvruchten, eiwitten, voedselsysteem, klimaatimpact, overgewicht, diabetes, gedragswetenschapper, overconsumeren, betutteling, gedragsverandering, verliesaversie, ingesleten, prikkels, consequenties, normalisering, plantaardige voeding, dierlijke voeding, verschuiving Vragen over de tekst 1. Waar komt het nieuwe advies over minder vlees en kaas vandaan? 2. Met welke argumenten onderbouwt het Voedingscentrum het advies om minder vlees en kaas te eten? 3. Waarom wil het Voedingscentrum dat mensen minder vlees eten? 4. Hoe w...

Dictatoriale Staten?

Verschillende wetenschappers en politici maken zich zorgen over de manier waarop president Trump regeert en de invloed die dat heeft op de democratie.  Nederlands Dagblad |  Onder Trump gaat de VS in razendsnel tempo en doelbewust richting een dictatuur Leerdoel Je kunt uitleggen waarom er volgens de tekst zorgen zijn over de democratie in de Verenigde Staten en hoe de macht van de president daarin een rol speelt. Woordenschat dictatuur, Congres, decreten, overheidsapparaat, afzettingsprocedure, amendement, Constitutie, Huis van Afgevaardigden, onbeduidend, bestendigen, structurele voorwaarden, scenario’s, waarborgen, mid-term-verkiezingen, deelstaten, beschaving, tirannen, annuleren, keizerlijke president Vragen over de tekst 1. Wat zeggen wetenschappers over de ontwikkeling van de Verenigde Staten onder Trump? 2. Waarom is er kritiek op Trumps optreden richting Iran? 3. Wat is de rol van het Congres volgens de tekst, en waarom lukt dat niet goed? 4. Wat zijn decreten (Execut...

Hoe worden we echt empathisch?

Neurowetenschapper Valeria Gazzola bestudeert hoe empathie in onze hersenen werkt en waarom mensen elkaar soms toch pijn doen, ondanks dat we ons in anderen kunnen inleven. Trouw  |  Waarom voelen mensen empathie maar kunnen ze elkaar toch vreselijke dingen aandoen? Leerdoel  Je kunt uitleggen empathie en agressie in de hersenen met elkaar samenhangen en hoe wetenschappers hier onderzoek naar doen.  Woordenschat empathie, neurowetenschapper, ethische commissie, associaties, triviaal, spiegelneuronen, rationeel, beredeneren, pragmatisch, evolutionair, hersencircuit, gradaties, emotieregulatie Vragen over de tekst 1. Waarom doen mensen elkaar pijn volgens de tekst? 2. Wat zijn spiegelneuronen en waarom zijn ze belangrijk? 3. Waarom gebruiken onderzoekers pijn in experimenten over empathie? 4. Welke hersengebieden worden actief bij het voelen van pijn bij jezelf en bij anderen? 5. Waarom kan empathie agressie soms niet tegenhouden? 6. Wat gebeurde er in het onderzoek m...

De Koning en de Koningin op bezoek bij Trump: moeten we daar blij mee zijn?

Het bezoek van het koningspaar aan president Trump zorgt voor beroering. De meningen zijn verdeeld of we als Nederland daar nu voorstander van moeten zijn. tekst 1: Elsevier |  Koningshuizen kunnen smeerolie zijn in relatie met Trumps Amerika Tekst 2: Een Vandaag |  Koninklijk bezoek aan president Donald Trump ongepast? Ruim helft vindt het kunnen, maar grootste groep wil wel dat premier Rob Jetten zich uitspreekt over zijn beleid Leerdoel  Je kunt de standpunten in twee verschillende teksten over hetzelfde onderwerp vergelijken en duidelijk aangeven waarin ze van elkaar verschillen. Woordenschat tekst 1 turbulente, trans-Atlantische, diplomatiek, manoeuvreren, omstreden, autocraat, pragmatisch, handelsoorlog, bedrijvenmissie, fundament, ontketend Woordenschat tekst 2 staakt-het-vuren, broze, verhoudingen, escaleren, heroverwogen, tactisch, geopolitiek Vragen over de tekst Tekst 1: 1. Waarom kiezen Europese koningshuizen ervoor om juist nu contact te zoeken met Donald Tru...

Klimaatvluchtelingen

Tijdens het kunstfestival Icaf in Rotterdam vindt een bijzondere parade plaats: The Herds , een optocht van levensgrote dierenpoppen, gemaakt van duurzame materialen. Vrijwilligers besturen de poppen en brengen ze tot leven door beweging, emotie en karakter na te bootsen.  De Volkskrant |  Een parade van reusachtige dierenpoppen doorkruist dit weekend Rotterdam, hoe bereid je zoiets voor? | de Volkskrant Bekijk het project:  Olifanten en giraffen door straten van Rotterdam: 'Heel mooi gemaakt' Leerdoel  Je kunt beschrijven hoe kunst wordt ingezet om maatschappelijke thema’s, zoals klimaatbewustzijn en dierenbescherming, onder de aandacht te brengen.  Woordenschat parade, buitenkunstproject, producenten, klimaatcrisis, financiële armslag, maatschappelijke vraagstukken, opvoering, overweldigd, diepgang, motoriek, polonaise Vragen over de tekst 1. Waarom denk je dat de makers van The Herds kiezen voor levensgrote dierenpoppen in plaats van kleinere modellen? 2. Op ...

Geurerfgoed

In Friesland bestaat een bijzonder onderzoeksproject in Friesland waarbij onderzoekers proberen te ontdekken hoe de provincie ruikt. Met geurwandelingen, snuffeltafels en onderzoek onder mensen en dieren brengen zij typische Friese geuren in kaart. Deze geuren worden gezien als onderdeel van het cultureel erfgoed. Trouw | De zilte lucht van het wad? Of de kruidige bitterheid van Berenburg? Aan de snuffeltafel moet duidelijk worden hoe Friesland ruikt Leerdoel Je kunt uitleggen waarom geuren belangrijk kunnen zijn voor cultureel erfgoed en hoe onderzoekers proberen deze geuren van Friesland te verzamelen en vast te leggen. Woordenschat karakteristieke, erfgoed, constateert, documenteren, cultuurhistoricus, uitmonden, odeurs, perspectief, reconstrueren, typerend, associeert, verschaald, cultureel, identiteit Vragen over de tekst 1. Waarom vinden de onderzoekers het belangrijk om geuren als erfgoed te beschouwen? 2. Hoe kunnen geuren bijdragen aan de identiteit van een provincie? 3. Waar...

Een geprogrammeerde soldaat

Steeds vaker verschijnen er online profielen die niet echt door een persoon worden beheerd. Jessica Foster, een zogezegde Amerikaanse soldaat en influencer, is een goed voorbeeld. Ze werd volledig met AI gemaakt. Ze kreeg veel volgers en leek overtuigend, maar de makers hadden zo hun eigen bedoelingen. VTR |  Amerikaanse legerinfluencer Jessica doet Trump-fans dromen, maar ze is niet echt (en wellicht uit op hun centen) Leerdoel  Je kunt uitleggen hoe AI-accounts gebruikt kunnen worden om mensen te beïnvloeden en te misleiden. Woordenschat hoogwaardigheidsbekleders, gegenereerd, patriottische, propaganda, seksualiseren, prominent, conservatieve, manipulatie, complottheorieën, gecoördineerde, informatieoorlog, algoritmes Vragen over de tekst 1. Wat zouden de makers van Jessica Foster volgens het artikel willen bereiken? 2. Hoe kan een AI-influencer gebruikt worden voor politieke propaganda? 3. Waarom zou iemand een nep-soldaat creëren die pro-Trump berichten deelt? 4. Hoe probe...

Weer naar de maan

Met de missie Artemis II worden voorbereidingen getroffen om weer mensen op de maan te zetten. Volgens plan wordt niet direct begonnen met een maanlanding, maar vinden eerst vluchten rond de maan plaats. NOS |  Nieuwe race naar de maan: wat is het doel van Artemis II? Leerdoel  Je kunt uitleggen wat het doel van de Artemis II-missie is en beschrijven wat er tijdens de vlucht wordt getest. Woordenschat decennia, gezagvoerder, capsule, traject, fysiek, voortstuwingssystemen, wedloop, forceren, sonde, anno, barrières  Vragen over de tekst 1. Waarom wordt Artemis II een testvlucht genoemd? 2. Welke problemen zorgden eerder voor uitstel van de lancering? 3. Wat wordt er getest tijdens de missie met de Orion-capsule? 4. Waarom laten de astronauten kleine satellieten los? 5. Wat moeten de astronauten doen als de koers moet worden aangepast? 6. Waarom maken de astronauten foto’s van de achterkant van de maan? 7. Wat onderzoeken wetenschappers na de terugkeer van de bemanning? 8. ...

Fijne paasdagen! 🐥

We wensen je fijne paasdagen! Vanaf dimsdag 7 april vind je weer nieuw materiaal op MNMweek.  afbeelding: Freepik

Waarover gaan de christelijke feestdagen in het voorjaar?

In de lente vinden verschillende christelijke feestdagen plaats. Maar waar gaat het om bij de dagen die te maken hebben met Pasen, zoals Aswoensdag en Goede Vrijdag, en bij Hemelvaart en Pinksteren?  NU.nl |  Van Aswoensdag tot Pinksteren: de dagen rond Pasen uitgelegd Leerdoel  Je kunt uitleggen wat de verschillende feestdagen inhouden, wanneer ze plaatsvinden en waarom ze worden gevierd. Woordenschat wettelijk verplicht, cao, arbeidsovereenkomst, vastenperiode, katholieke traditie, wederkeren, kerkgangers, discipelen, herdenken, uittocht, officiële feestdag, Stille Week, Lijdensweek, Laatste Avondmaal, reinheid, verraden, arresteren, zonden, katholieke leer, wederopstanding, afgeleid van, strikt genomen, uitgestort, uitvoerig, verspreiden Vragen over de tekst 1. Wat is Aswoensdag en wanneer valt deze dag? 2. Waarom zijn feestdagen niet automatisch vrije dagen in Nederland? 3. Wat wordt herdacht op Palmzondag? 4. Wat gebeurde er volgens de Bijbel op Witte Donderdag? 5. W...

Eitje erbij?

Pasen kent verschillende tradities, zoals het schilderen van paaseieren en het verhaal van de paashaas. Deze gebruiken hebben historische en religieuze achtergronden en zijn door de tijd heen beïnvloed door verschillende culturen en geloven. Historiek |  Paashaas en paasei: oorsprong van de paastraditie Leerdoel  Je kunt uitleggen waar de paashaas en het paasei vandaan komen, vertellen welke rol religie en cultuur spelen bij Pasen, en begrijpen hoe eieren en dieren een speciale betekenis hebben in feestdagen. Woordenschat fenomeen, symboliek, herkomst, germaanse, voorjaarsrituelen, romantiek, heidense, mythologie, vruchtbaarheid, pre-christelijke samenleving, wederopstanding, discutabel, mediëvisten, oosters-orthodoxe kerk, vastenperiode, stille zaterdag, reformatie, pedagogisch, volkenkundige, incidenteel, periodiek, jiddisch, pesach, sederavond, seideravond, faes, zegen, kiddoesj, havdala, ezelsbruggetje, overlevering, volkenkundige Vragen over de tekst   1. W...