Serieus spel van AI

Het Romeins Museum in Heerlen deed een bijzondere ontdekking met behulp van AI. Onderzoekers kwamen erachter dat een bijna 2000 jaar oude Romeinse steen werd gebruikt als bordspel.

Leerdoel
Je kunt uitleggen hoe onderzoekers met behulp van AI hebben ontdekt dat een Romeinse steen werd gebruikt als bordspel en waarom deze ontdekking bijzonder is.

NOS | AI onthult: Romeinse steen in museum Heerlen is bordspel

Woordenschat
strategiespel, 3d-scans, fractie, slijtagepatroon, cultureel gebied, varianten, conservator, decoratief, architectuur

Vragen over de tekst
1. Waarom gebruikten de onderzoekers AI bij het onderzoeken van de steen?
2. Wat maakt de ontdekking van het bordspel bijzonder volgens de tekst?
3. Hoe weten de onderzoekers dat de steen een eindproduct is en niet halfafgewerkt?
4. Wat vertelt het slijtagepatroon over hoe het spel is gespeeld?
5. Waarom vergelijken de onderzoekers het spel met spellen uit de middeleeuwen?
6. Hoe helpt het AI-model Ludii bij het achterhalen van de spelregels?
7. Welke aanwijzingen laten zien dat het echt om een spel gaat en niet om decoratie?
8. Waarom is het belangrijk dat de pionnen van verschillende materialen konden zijn gemaakt?
9. Welke rol speelt het culturele gebied bij het onderzoek naar de spellen?
10. Wat zegt de tekst over de betrouwbaarheid van de conclusie van de onderzoekers?

Oefening 1: Kritische vragen aan de onderzoekers

Leerdoel
Je kunt een bron kritisch bevragen.

Oefening
Stel je voor dat je journalist bent en de onderzoekers mag interviewen. Formuleer drie kritische vragen die twijfels kunnen blootleggen, alternatieve verklaringen verkennen, of de rol van AI bevragen.

Voorbeeld-startzinnen:

• Hoe zeker weten jullie dat…?
• Welke alternatieve verklaringen zijn uitgesloten, en hoe?
• Wat zou dit bewijs kunnen ontkrachten?

Verdieping
Welke vraag vind je zelf het sterkst en waarom?

Oefening 2: Betrouwbaarheid van AI als ‘bewijs’

Leerdoel
Je kunt met argumenteren technologie evalueren als bron van kennis.

Oefening
Beantwoord de stelling:“AI levert in dit onderzoek overtuigend bewijs dat de steen een Romeins bordspel is.”

Schrijf één argument vóór en één argument tegen deze stelling, gebaseerd op de tekst. Gebruik daarbij expliciet informatie uit het artikel (bijvoorbeeld training van het AI-model, slijtagepatronen, aantal mogelijke spelregels).

Verdieping
Bedenk een situatie waarin AI hier tot een verkeerde conclusie had kunnen komen.

afbeelding: ChatGPT