MNMweek

Soms maakt een krantenkop niet direct duidelijk om welk nieuws het gaat. Daarmee kun je goed de kennis van het laatste nieuws bij klasgenoten te testen. 🟩 Verzamel vijf van zulke (enigszins raadselachtige) krantenkoppen over recent nieuws 🟩 Presenteer ze aan de klas of deel ze met een of meer klasgenoten 🟩 Vraag de anderen om te vertellen om welk nieuws het gaat en om dat nieuws toe te lichten, waarbij klasgenoten elkaar mogen aanvullen 🟩 Beoordeel als presentator/maker bij elke kop het gegeven antwoord

Nobelprijswinnaar Venki Ramakrishnan onderzoekt veroudering en de mogelijkheden om het proces te vertragen of om te keren. Nieuwe technieken en medicijnen bieden hoop op het verlengen van een gezonde levensduur. AD | Nobelprijswinnaar Ramakrishnan: ‘We zijn op een cruciaal punt aanbeland in de strijd tegen veroudering’ Leerdoel Je kunt uitleggen wat gebeurt bij veroudering en recente onderzoeksontwikkelingen benoemen. Woordenschat genetische informatie, moleculair, eiwitten, mutaties, evolutie, stofwisselingscentrum, stamceltherapie, biowetenschappen, regenereren Vragen 1. Wat is de belangrijkste focus van Venki Ramakrishnans recente werk?  2. Hoeveel wetenschappelijke artikelen over veroudering zijn er in de afgelopen tien jaar gepubliceerd?  3. Wat is volgens Ramakrishnan de eenvoudigste definitie van veroudering?  4. Hoe heeft de levensverwachting van mensen zich in de afgelopen eeuw ontwikkeld?  5. Wat is het record voor de oudste mens ooit en hoeveel kans is er ...

In Antarctica hebben wetenschappers na tien jaar boren een ijskern van bijna 3 kilometer diepte verzameld, die belangrijke informatie kan bieden over het klimaat en de afwisseling van ijstijden. Dit onderzoek is een belangrijke stap in het oplossen van een eeuwenoud mysterie over de veranderingen in ijstijdcycli. Het proces van boren en het omgaan met extreme omstandigheden maakte het project zowel uitdagend als technologisch indrukwekkend. Tekst 1: AD | Boren in het oudste ijs ter wereld naar ‘tijdcapsules’  (aankondiging in 2019) Tekst 2:  NU.nl |  Wetenschappers vinden 'ontbrekende sleutel' voor oplossen ijstijdmysterie  (resultaten in 2025) Leerdoel Je kunt het belang van het onderzoek toelichten. Woordenschat glacioloog, atmosfeer, tijdcapsules, pleistocene transitie, gehalte, titanium, ijskern, cycli, analyses Opdracht 1 Vat de beide teksten samen in twee alinea’s. Neem de belangrijke details op in je samenvatting. Opdracht 2 Met onderzoek is veel geld gemoeid....

Mark Zuckerberg, de oprichter van Meta, heeft recentelijk besloten om de moderatie op Facebook en Instagram verder los te laten, wat leidt tot vragen over zijn motieven. De discussie over vrijheid van meningsuiting op sociale media is daardoor relevanter dan ooit. Columnist Leonie Breebaart bespreekt de impact van Zuckerbergs visie en de mogelijke voor- en nadelen van een censuurloos platform. Trouw | Dat ideaal van Mark Zuckerberg valt best te verdedigen Leerdoel Je kunt uitleggen wat volgens de columnist de motieven van Mark Zuckerberg zijn en de voor- en nadelen van zijn visie op vrijheid van meningsuiting op sociale media benoemen. Woordenschat moderatie, knieval, consensus, monomaan, subversieve, censureren, arbitrair, trollen, ideaal, ongesorteerde, platform, slaafs, slechts Vragen 1. Wat is Mark Zuckerbergs recente beslissing met betrekking tot de moderatie op Facebook en Instagram?  2. Wat wordt als de algemene opvatting over Zuckerbergs motieven gezien?  3. Hoe beschr...

Een aantal Afrikaanse landen kampt met langdurige en vaak chronische problemen. Ondanks de ernst van deze crises, zoals droogte en overstromingen, krijgen ze weinig media-aandacht in vergelijking met conflicten zoals die in Gaza of Oekraïne. Een rapport benadrukt de gevolgen van deze onderbelichte crises en de noodzaak voor meer zichtbaarheid en steun. Trouw | De tien humanitaire crises die de krantenkoppen niet halen Leerdoel Je kunt voorbeelden geven van crises die minder aandacht krijgen en toelichten hoe ook hier hulp kan worden geboden. Woordenschat humanitaire, crisis, generator, infrastructuur, veerkracht, klimatologisch, stereotypen Vragen 1. Wat is de focus van het rapport van Care over humanitaire crises in 2024?  2. Hoe heeft Care de lijst van minst belichte humanitaire crises samengesteld? 3. Waarom kreeg Angola in 2024 de minste media-aandacht ondanks de ernstige situatie?  4. Wat zijn de belangrijkste oorzaken van de humanitaire crisis in Angola?  5. Wat is ...

Komende week staan de volgende onderwerpen op het programma. 27 januari | Bijna onopgemerkte rampen Over waarom de ene crisis wel wereldnieuws wordt, en de andere niet. 28 januari | Wat doen we met de social media? Column over hoe je het beste kunt omgaan met de aangekondigde verminderde controle op de inhoud van social media. 29 januari | 3 km ijs Over boringen in het Antarctische ijs. 30 januari | Veroudering tegengaan en levensverlenging bereiken, maar wanneer is het genoeg? Over wat veroudering is en hoe wetenschappers onderzoek doen naar langer leven.   31 januari | Werkvorm op vrijdag: “KOP 5” Werkvorm met vijf (min of meer raadselachtige) krantenkoppen. 

Lesson Up biedt verschillende werkvormen waaronder "Wat is hier aan de hand?". Je kiest daarvoor een of meer foto’s die vragen oproepen.  Je vraagt de leerlingen antwoord te geven op de vragen: 🟩 Wat is hier aan de hand? 🟩 Waarom denk je dat? 🟩 Wat zie je nog meer? Hiermee kun je met leerlingen met enkele foto’s terugblikken op het nieuws van de voorbije week. Bijvoorbeeld met deze beelden: Israël en Hamas: dit moet je weten over het bestand | Trouw ‘Het worden cruciale jaren voor de Democraten. Het is nu of nooit, anders wordt Trumps MAGA-beweging alleen maar sterker’ | de Volkskrant Geëvacueerden LA moeten nog een week wegblijven. terugkeren naar huis te gevaarlijk | Trouw De werkvorm is ook een mooie manier om kort een (naderende) feest- of herdenkingsdag aan de orde te stellen. Meer Lesson Up werkvormen vind je via LessonUp Community

Met argusogen kijkt de wereld naar de toenemende invloed van Elon Musk op de Amerikaanse politiek. Vooral binnen de kring rondom Donald Trump lijkt die steeds groter te worden. Musk, die zelf geen politiek ambt bekleedt, speelt een cruciale rol als adviseur en bondgenoot van Trump. De vraag is hoe zijn macht de Republikeinse Partij beïnvloedt en de koers van de Amerikaanse politiek verandert. Elsevier Weekblad | Elon Musk: schaduwpresident of relschopper in het Witte Huis? Leerdoel Je kunt uitleggen welke rol Elon Musk speelt en wat hiervan de gevolgen zijn voor bijvoorbeeld de Republikeinse Partij. Woordenschat inauguratie, genaturaliseerde, overheidsefficiëntie, federaal, megafoon, audiëntie, ideologisch, toorn, overschaduwd, fabelachtig, fortuin, big tech, Bruto Binnenlands Product, schaduwpresident, kwinkslag, aanzwellend Vragen   1. Welke rol speelt Elon Musk in de tweede ambtstermijn van Donald Trump?  2. Waarom vindt Trump het belangrijk om zijn presidentschap niet aan...

Israël en Hamas bereikten vorige week een akkoord over een staakt-het-vuren. Het akkoord bestaat uit meerdere fasen, waarvan de eerste fase een 42-dagen durend staakt-het-vuren omvat, samen met de vrijlating van gijzelaars en gevangenen. Wat is goed om te weten over dit akkoord? Trouw | Israël en Hamas: dit moet je weten over het bestand Leerdoel Je kunt uitleggen wat het akkoord inhoudt en welke veranderingen het naar verwachting teweegbrengt. Woordenschat capitulatie, twistpunt, status, verzoening, humanitaire, vermeende, realisatie Vragen 1. Wat is de inhoud van het bestand tussen Israël en Hamas?  2. Wat gebeurt er na de eerste fase van het staakt-het-vuren? 3. Wat gebeurt er in ruil voor de vrijlating van Israëlische gijzelaars? 4. Wat zijn de voorwaarden voor de tweede fase van de overeenkomst? 5. Welke rol speelt Donald Trump in de onderhandelingen?  6. Hoe reageert de Israëlische bevolking op het akkoord?  7. Wat is de positie van premier Netanyahu ten opzichte v...

In toenemende mate is er vraag naar reizen naar historisch belangrijke plaatsen die zwarte bladzijden uit de geschiedenis gedenken. Met deze toename hebben deze plaatsen ook steeds vaker te maken met ongewild publiek. Toeristen die vooral een social media verhaal komen maken op zo’n plek. RTL Nieuws | 'Dark tourism': met eigen ogen de verwoesting van een oorlog bekijken Leerdoel Je kunt uitleggen wat wordt bedoeld met ‘dark tourism’ en waarom deze plaatsen in trek zijn. Woordenschat dark tourism, gruwelen, genocides, aanhoudende, kerncentrale, zucht, vernietigingskamp, scheidslijn, ontheiligen, beladen Opdracht 1 Vat de tekst kort samen. Doe dat met behulp van de 5w1h-vragen: wie, wat, waar, wanneer, waarom en hoe. Opdracht 2 Geef de betekenis van de woorden van de woordenschat. Leid die zoveel mogelijk af van de tekst. Opdracht 3 Bespreek met elkaar welke oplossingen je kunt bedenken voor dit probleem. Beschrijf ze kort en werk er een verder uit. Gebruik hierbij de 5w1h-vrage...

De aankomende inauguratie van president Donald Trump markeert een nieuw hoofdstuk in de Amerikaanse politiek, aangezien hij voor de tweede keer het presidentschap op zich neemt. Na vier jaar in functie keert hij terug naar het Witte Huis, te midden van een politiek klimaat dat nog steeds verdeeld is. In de aanloop naar deze dag heeft Donald Trump aangekondigd gratie te overwegen voor betrokkenen bij de bestorming van het Capitool. Nieuwsuur | Hoe Trump met zijn gratieplannen 6 januari herschrijft Leerdoel Je kunt toelichten hoe het recht van Amerikaanse presidenten om amnestie te verlenen werkt en welke verwachtingen er nu bij Amerikanen bestaan. Woordenschat amnestie, gratie, met één pennenstreek, detentie, huisvredebreuk, smet, balustrade, instituties, precedent, controversiële, broederschap, militie, bagatelliseren, schoorvoetend, dansen naar de pijpen van, loyalisten Opdracht 1 Vat de video samen in een infographic of mindmap. 1. Samenvatting van de video: Maak een beknopte samenva...

Komende week staan de volgende onderwerpen op het programma. 20 januari | Inauguratie Trump, en meteen grootschalige amnestie? Vooruitblik op de plechtigheid van dinsdag 21 januari 2025. 21 januari | Gitzwart toerisme Over de overlast van influencers bij historische plaatsen en gedenktekens. 22 januari | Hoop en hooggespannen verwachtingen bij akkoord Israël en Hamas Over het aangekondigde staakt-het-vuren en de ruil van gijzelaars. 23 januari | Elon Musk, een tweede vice-president, of zelfs meer dan dat Over de invloed van Musk en in de wereld en het Witte Huis.  24 januari | Werkvorm op vrijdag: “Wat is hier aan de hand?” Fotowerkvorm, met als doel het nieuws op de foto's te beschrijven.

In een wereld waar rampen en crises zich steeds sneller kunnen aandienen, is het cruciaal om voorbereid te zijn op het onverwachte. Van natuurrampen tot technische storingen en epidemieën, het belang van een goed voorbereid noodpakket is groter dan ooit. Hoe zorg je ervoor dat je niet alleen overleeft, maar ook met vertrouwen kunt omgaan met plotselinge chaos? Wat zijn de essentiële items die je moet hebben om jezelf en je dierbaren te beschermen? Regelmatig schrijven kranten over wat volgens goed voorbereide burgers in binnen- en buitenland goed is om te doen. Trouw publiceerde drie korte reportages. Trouw | Privé-bunkers zijn populair in Polen: ‘Iedereen met geld heeft er al een’ Preppen in Zweden: ‘Ik sla naast blikvoer ook prosecco en chocola in’ | Trouw Dit moet in je noodpakket zitten als er een ramp uitbreekt | Trouw Leerdoel Je kunt uitleggen hoe over het algemeen wordt gedacht over voorbereidingen die nodig zijn voor overleving in tijden van crisis. Woordenschat tekst 1: panic...

Meta, het moederbedrijf van Instagram en Facebook, heeft aangekondigd de samenwerking met onafhankelijke factcheckers te beëindigen en de regels voor taalgebruik te versoepelen. Mark Zuckerberg wil hiermee de vermeende politieke censuur op sociale media tegengaan. Deze beslissing komt kort voor de start van Donald Trumps tweede termijn als president van de Verenigde Staten. De Volkskrant | Zuckerberg schrapt factcheckers op Instagram en Facebook, hekelt ‘politieke censuur’ Leerdoel Je kunt uitleggen waarom Meta de samenwerking met factcheckers stopzet en hoe dit past binnen de bredere context van politieke veranderingen en sociale media. Woordenschat factcheckers, censuur, vooringenomen, desinformatie, inhoudsfilters, inclusiviteit, moderatie, innovatief, trade-off Vragen  1. Waarom beëindigt Meta de samenwerking met onafhankelijke factcheckers op Instagram en Facebook?  2. Welke veranderingen voert Meta door in de regels voor taalgebruik, met name rondom immigratie en gender?...

Donald Trump heeft voor zijn presidentschap is begonnen al stevige uitspraken gedaan over de Amerikaanse invloedssfeer en Europese samenwerking. Columnist Jerry Goossens schreef een column over de plannen van Trump met Groenland. Wat Trump met Groenland wil, zou misschien ook kunnen gelden voor de provincie Utrecht. AD | Zou Utrecht na Groenland aan de beurt zijn voor Trump? ‘Hier met dat Youtrect!’ Leerdoel Je kunt de ironie en humor in de column herkennen en benoemen, en begrijpen hoe de schrijver gebruikmaakt van satire om maatschappelijke en politieke kwesties te bekritiseren. Woordenschat Lebensraum, kwartiermaker, annexatie, Schwung, inboorlingen, uitzendpremier, Asterixdorp, ironie, progressief, allianties, controversieel Opdracht Aan de vooravond van zijn inauguratie heeft Trump uitspraken gedaan over Groenland. Vat kort samen wat hij liefst met Groenland ziet gebeuren en waarom. Vragen  1. Zou Donald Trump geïnteresseerd kunnen zijn in Utrecht, net zoals hij Groenland wil...

Onlangs verscheen op Netflix een documentaire over Bryan Johnson. Hij is een rijke Amerikaanse ondernemer die alles doet om de veroudering tegen te gaan en mogelijk onsterfelijk te worden. Hij volgt een extreem strikt regime en maakt gebruik van moderne technologieën om zijn gezondheid te monitoren. RTL Nieuws | Amerikaan zet alles op alles om eeuwig te leven: experts over zijn kansen (artikel) en Het eeuwige leven? Tech-ondernemer Bryan Johnson experimenteert op zijn eigen lijf (video) Leerdoel Je kunt de belangrijkste ideeën en argumenten in de tekst over de zoektocht van Bryan Johnson naar eeuwig leven samenvatten. Woordenschat rigide, cyborg, averechts, vitaliteit, data, algoritmes, regime, transformatie Vragen 1. Wie is Bryan Johnson en wat probeert hij te bereiken met zijn strikte leefwijze?  2. Wat is het dagelijkse regime dat Bryan Johnson volgt om zijn gezondheid te optimaliseren? 3. Welke technologieën en methoden gebruikt Johnson om zijn lichaam te monitoren?  4. ...

Journalist Tom Grosfeld ziet hoe zijn jonge zoontjes verslaafd raken aan de populaire kinderserie Paw Patrol en de bijbehorende merchandise. Hij beschrijft hoe de verzameldrift van zijn kinderen steeds verder toeneemt, terwijl hij worstelt met de vraag waar de grens ligt tussen onschuldig speelgoed en overmatige commercialisering. Trouw | Hoe mijn zoontjes verslaafd worden gemaakt aan Paw Patrol Leerdoel Je kunt toelichten hoe commerciële kinderprogramma's de verzamelneiging van kinderen aanwakkeren. Woordenschat gestage, vercommercialisering, internaliseren, consumentenkapitalisme, deugden, zelfexpressie, competentie, mediapedagoog, verhaallijnen, abstract, reflecteert Vragen  1. Hoe beschrijft Tom Grosfeld zijn ervaring met de invloed van Paw Patrol op het dagelijks leven van zijn kinderen?  2. Hoe begon de verzameldrift van de kinderen van Tom Grosfeld met betrekking tot Paw Patrol speelgoed?  3. Wat is de rol van verzamelen in de ontwikkeling van kinderen volgens psyc...

Komende week staan de volgende onderwerpen op het programma. 13 januari | Verslaafd, en jong Over de invloed van commercie op het koopgedrag van ouders en kinderen. 14 januari | Eeuwig leven voor de happy few Over het ideaal van ondernemer Bryan Johnson om een manier te vinden om je te blijven verjongen. 15 januari | Wat Trump niet allemaal wil Over de plannen die Donald Trump heeft geuit ten aanzien van Groenland. 16 januari | De controle verdwijnt bij Facebook Over de verregaande versoberingen van toezicht op content bij Facebook. 17 januari | Bunkeren Over de oproep om voedselpakketten in huis te halen en andere voorzorgsmaatregelen te nemen ter voorbereiding op een mogelijke crisis.

Dieren blijken veel slimmer in het gebruik van gereedschap dan we vroeger dachten. Van bultruggen die luchtbellen gebruiken om prooi te vangen tot octopussen die kokosnootschalen verzamelen voor bescherming: de voorbeelden zijn indrukwekkend en veelzijdig.  Trouw |  Dieren gebruiken veel meer gereedschap dan we dachten. Kijk maar Leerdoel Je kunt met voorbeelden uitleggen wat werktuiggebruik bij dieren inhoudt en beschrijven hoe dit gedrag bijdraagt aan inzicht in hun intelligentie en evolutie. Woordenschat baleinwalvissen, bellennet, prooidichtheid, cognitie, evolutie, instinctief, mengvormen, aambeelden, voetangels en klemmen, tentakels, kribbige Vragen 1. Wat wordt bedoeld met werktuiggebruik bij dieren, en hoe onderscheidt het zich van menselijk gereedschapsgebruik? 2. Hoe gebruiken bultruggen een bellennet om hun prooidieren te vangen, en waarom wordt dit als slim gedrag beschouwd? 3. Welke dieren zijn bekend om het maken en gebruiken van gereedschap, en hoe verschilt dit...

Angst en pessimisme lijken vaak de toon aan te geven in onze samenleving, maar het idee dat we als samenleving steeds angstiger en depressiever worden, wordt door sommige deskundigen in twijfel getrokken. Trouw |  Deze psycholoog betwijfelt dat we alsmaar angstiger en depressiever worden | Trouw Leerdoel  Je kunt na het lezen van de tekst uitleggen waarom Bram Vervliet twijfelt aan het idee dat we angstiger worden, de invloed van media op onze angsten beschrijven, en voorbeelden geven van hoe dankbaarheid kan helpen tegen pessimisme. Woordenschat  doemdenken, neoliberalisme, individualisme, formule, geopolitieke, decadentie, persvrijheid, idealen, kapitalistisch, blinde vlek, populistische, messias, ethische, pessimisme, illusie  Vragen 1. Wat is de mening van Bram Vervliet over het idee dat we alsmaar angstiger en depressiever worden? 2. Welke verklaring geven denkers als Dirk De Wachter en Jonathan Haidt voor de angst in de samenleving volgens Vervliet? 3. Waarom t...

Roken heeft ernstige gevolgen voor je gezondheid en verkort je levensduur. Onderzoek toont aan dat zelfs één sigaret al schadelijke effecten heeft, wat de noodzaak om te stoppen benadrukt. RTL Nieuws  | Eén sigaret kost je 20 minuten van je leven, blijkt uit nieuw onderzoek Leerdoel  Je kunt de uitkomsten van het onderzoek en de schadelijke effecten van roken die de tekst noemt kort toelichten. Woordenschat  aannames, dataset, effect, rookpatronen, gerelateerd, ziektebeelden, resistentie Vragen  1. Wat is de conclusie van het Britse onderzoek over de gevolgen van roken voor de levensduur van een roker? 2. Hoeveel tijd kost één sigaret gemiddeld van je leven, volgens het nieuwe onderzoek van de University College Londen? 3. Waarom is het verlies van 20 minuten per sigaret een verdubbeling van eerdere schattingen uit 2000?4. Wat zijn de belangrijkste verschillen tussen mannen en vrouwen als het gaat om de levensduurverkorting door roken? 5. Hoeveel tijd zou je verlieze...

De situatie in Syrië is de afgelopen jaren sterk veranderd, vooral na de val van dictator Bashar al-Assad. Het land bevindt zich nu op een kruispunt, waarbij verschillende landen en groeperingen invloed proberen uit te oefenen op de toekomst van Syrië. Nieuwsuur |  (Geo)politieke toekomst Assad-loos Syrië ongewis: 'Wordt het Taliban-light?'   Leerdoel  Je kunt de belangrijkste gebeurtenissen en de rol van verschillende landen in de situatie in Syrië uitleggen. Woordenschat  geopolitiek, dynastie, historicus, rebellen, gedoogsteun, mogendheden, Taliban-light, bloedvergieten, Veiligheidsraad, gedemilitariseerde, compromissen, interventie Vragen 1. Wat markeert de val van Assad voor Syrië? 2. Welke landen worden genoemd als mogelijke invloeden op de situatie in Syrië? 3. Hoe verzwakt is Iran volgens de deskundigen in de regio? 4. Welke rol speelt de islamitische groep HTS in de opstand tegen Assad? 5. Hoe reageerden landen als Amerika en Rusland op de situatie in Syrië?...

In 2024, het jaar waarin meer mensen dan ooit mochten stemmen, leek de wereld verder weg te bewegen van democratie. Ondanks inspanningen van bevolkingen en instituties wereldwijd, zijn autocratieën in opkomst en democratische waarden steeds vaker onder druk komen te staan. Nieuwsuur |  Hoe de wereld in 2024 autocratischer werd Leerdoel Je kunt uitleggen hoe de opkomst van autocratieën totstandkwam en voorbeelden geven van landen waar democratische waarden onder druk staan of juist worden verdedigd. Woordenschat  autocratie, electorale autocratie, fraude, manipulatie, institutie, indicator, autoritaire neigingen, propaganda, surveillance, legitimiteit, antiwesters, façade, deep state, mobilisatie, opmars Vragen  1. Wat betekent het dat 2024 het jaar was waarin de meeste mensen ooit mochten stemmen, maar dat de wereld toch minder democratisch is geworden? 2. Wat zijn electorale autocratieën en hoe onderscheiden ze zich van echte democratieën? 3. Welke rol speelden fraude en...

Op MNMweek vind je iedere week een vijftal artikelen of video's uit verschillende media. Elke bron is voorzien van een tiental vragen en enkele opdrachten.  Op vrijdag wordt een kort overzicht van de aankomende onderwerpen gepubliceerd. Wil je voorafgaand aan elke week vragen, opdrachten en uitwerkingen bekijken? Stuur dan een mail via je docentmail aan mnmweek.info@gmail.com.  

Komende week staan de volgende onderwerpen op het programma.  * 6 januari - Leve de autocratie! * 7 januari - Een toekomst voor Syrië - maar hoe ziet de er uit? * 8 januari - Nog eens bewijs: roken kun je het beste laten * 9 januari - Steeds banger - dat is maar helemaal de vraag! * 10 januari - Dierengereedschap Wil je voorafgaand aan elke week vragen, opdrachten en uitwerkingen bekijken? Stuur dan een mail via je docentmail aan mnmweek.info@gmail.com.